Funding rate là gì? Bí quyết Thu nhập Thụ động với Phí funding

Khi giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh viễn, phí funding có thể là loại phí tác động mạnh mẽ đến lợi nhuận và cả cách ra vào lệnh của trader. Quan trọng là vậy nhưng những trader mới lại thường không quan tâm đến loại phí này. Trong khi đó, những người có kinh nghiệm lâu lại có thể sử dụng cơ chế phí funding để kiếm tối ưu lợi nhuận.

Để giúp những người mới hiểu rõ hơn về phí funding, bài viết sau chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu về loại phí này và cách hoạt động của nó. Quan trọng hơn chúng ta sẽ biết cách tối ưu phí funding nhằm tối đa hóa lợi nhuận khi giao dịch.

• 1. Phí funding và funding rate là gì?
• 2. Ý nghĩa của tỷ lệ funding rate dương và âm
• 3. Cách tính phí funding bằng Funding Rate
• 4. Ảnh hưởng của phí funding đến trader
• 5. Cách tránh phí funding trong giao dịch futures
• 6. Cách xem lịch sử phí funding của vị thế mình
• 7. Cơ hội kiếm lợi nhuận với phí funding
• 8. Những câu hỏi thường gặp 

1. Phí funding và funding rate là gì?

Phí funding là khoản phí thanh toán định kỳ giữa trader giữ vị thế Long và Short khi giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh viễn. 

Số phí funding phải trả sẽ được tính toán dựa trên funding rate (tính bằng đơn vị %) do sàn giao dịch công bố. Chỉ số này đo lường sự khác biệt giữa giá của tài sản ở thị trường spot và futures.

• Tại sao cần có phí funding?

Hợp đồng vĩnh viễn cho phép trader giữ hoặc đóng vị thế bất cứ lúc nào mà không có ngày đáo hạn cụ thể. 

Khi có nhiều trader vào Long, giá futures sẽ cao hơn giá spot. Lúc này, sàn yêu cầu phe Long trả phí cho phe Short, tức là funding dương. Mục đích là đẩy khối lượng Long lên cao hơn để cân bằng với Short.

Trái lại, khi nhiều người mở lệnh Short, sàn sẽ yêu cầu phe Short trả phí cho phe Long, tức là funding âm. Khối lượng Short vì thế có thể tăng lên. 

Bằng cơ chế phí funding, giá futures sẽ có xu hướng kéo về mức cân bằng với spot. Nó nhằm mục đích tránh giá futures khác xa quá so với giá trị thật tài sản.

2. Ý nghĩa của tỷ lệ funding rate dương và âm

🌞 Funding rate dương

Như đã mô tả ở mục trước, sàn áp dụng funding dương khi khối lượng Long nhiều hơn Short. Mục đích để khuyến khích trader mở lệnh Short nhiều hơn nhằm tạo thế cân bằng.

Như vậy, funding rate dương phản ánh tâm lý lạc quan của trader. Điều này phản ánh qua việc ưu tiên Long. Tuy nhiên, funding rate dương quá cao lại là tín hiệu cho thấy thị trường đang rất nóng.

Hành động khi funding dương:

– Hạn chế Long: Khi funding rate dương cao, nhiều người sẽ Short dẫn đến giá giảm. Nếu cứ Long, khả năng đu đỉnh rất cao.

– Nếu có lệnh Long, hãy nghĩ đến việc giảm vị thế. Funding cao nghĩa là phí giữ lệnh lớn và rủi ro đảo chiều lớn.

– Quan sát tín hiệu đảo chiều trên biểu đồ như RSI cao, MACD hướng xuống nến đảo chiều giảm … Có thể tìm điểm Short ngắn hạn hoặc ít nhất không bị kẹt lệnh Long.

🌞 Funding rate âm

Khi số lượng Short cao, sàn sẽ sử dụng funding rate âm. Điều đó khuyến khích trader mở Long và đưa giá futures về gần giá spot.

Funding rate âm báo hiệu thị trường đang sợ hãi hoặc bi quan. Nhưng funding âm quá sâu, nó có thể là dấu hiệu thị trường sắp hồi phục. Nhiều trader có thể sẽ vào Long để hưởng phí funding.

Hành động khi funding âm

– Không nên vào lệnh Short khi funding rate đang âm sâu. Điều này có thể khiến bạn phải trả phí funding và thậm chí bị thanh lý lệnh Short.

– Nếu bạn đang giữ Short có lãi, hãy cân nhắc chốt lời dần. Ngược lại, nếu bạn đang tìm điểm Long, funding rate âm sâu có thể là tín hiệu thuận lợi. Bạn có thể tận dụng nếu xuất hiện thêm tín hiệu kỹ thuật xác nhận tăng giá.

3. Cách tính phí funding bằng Funding Rate

Phí funding thường được thanh toán mỗi 8 giờ. Khoản phí này không phải sàn thu mà là thanh toán giữa các trader với nhau

Công thức tính: Phí funding = Khối lượng hợp đồng x Funding Rate

Ví dụ: Nếu bạn mở vị thế Long 20.000 USDT BTC, funding rate là +0.017%, thì:

⏩ Phí funding = 20.000 × 0.00017 = 3.4 USDT mỗi 8 giờ. (Trả 3.4 USDT cho phe Short)

Ngược lại, nếu bạn mở vị thế Long 20.000 USDT BTC, funding rate là – 0.017%, thì:

⏩Phí funding = 20.000 × (- 0.00017) = – 3.4 USDT mỗi 8 giờ. (Nhận được 3.4 USD từ phe Short)

Đối với sàn BTCC, phí funding được quy định thanh toán vào 7:00, 15:00 và 23:00 (giờ Việt Nam). Thời gian thanh toán này tương tự một số sàn giao dịch khác như Binance, Bybit …. Lưu ý, nếu bạn đóng vị thế trước thời điểm thanh toán funding, bạn sẽ không phải trả hoặc nhận phí.

4. Ảnh hưởng của phí funding đến trader

Phí funding có thể khiến trader mất hoặc nhận thêm phí. Điều này tác động trực tiếp đến cách các trader đánh futures:

🔥Ảnh hưởng đến lợi nhuận

Phí funding là khoản chi phí định kỳ được trừ hoặc cộng vào tài khoản của trader. Phí này ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận cuối cùng. Khi bạn phải trả funding, lợi nhuận sẽ bị giảm dần nếu giữ lệnh lâu. Thậm chí, phí funding quá cao sẽ làm giảm cả khoản ký quỹ ban đầu. Điều này đẩy rủi ro thanh lý cao hơn.

Ngược lại, nếu bạn ở bên được nhận phí, lợi nhuận có thể tăng thêm một phần. Điều này khiến việc theo dõi funding rate thường xuyên giúp trader biết có bị ăn mòn lợi nhuận theo thời gian hay không.

🔥Tác động đến thời gian giữ lệnh

Trader ngắn hạn có thể ít bị ảnh hưởng do họ thường đóng lệnh trước thời điểm thanh toán funding. Tuy nhiên, những người giao dịch trung hạn hoặc dài hạn phải tính toán kỹ vì phí funding tích lũy có thể trở thành gánh nặng lớn. Một số trader chuyên nghiệp thậm chí còn xem funding rate như tín hiệu để quyết định thời điểm vào hoặc thoát lệnh.

🔥Tạo ra cơ hội kiếm lợi nhuận từ phí

Đối với trader có kinh nghiệm, funding rate cao là cơ hội để thực hiện các chiến lược kiếm lợi nhuận từ phí funding. Bằng cách mở vị thế ngược nhau trên hai sàn hoặc giữa thị trường spot và futures, họ có thể kiếm lợi từ khoản funding mà không cần phụ thuộc vào biến động giá.

🔥Phản ánh tâm lý thị trường

Funding rate không chỉ là con số kỹ thuật mà còn cho thấy xu hướng của đám đông. Khi funding rate dương cao, phần lớn thị trường đang nghiêng về phía Long, thể hiện tâm lý hưng phấn. Ngược lại, funding rate âm sâu cho thấy nhiều trader đang Short, phản ánh tâm lý bi quan. Việc đọc hiểu tín hiệu này giúp trader dự đoán được giai đoạn thị trường có thể đảo chiều.

5. Cách tránh phí funding trong giao dịch futures

Để tránh hoặc giảm thiểu phí funding trong giao dịch futures, trader cần hiểu rõ cách hoạt động và chủ động điều chỉnh chiến lược giao dịch. 

• Đóng vị thế trước thời điểm tính funding: Đây là cách đơn giản và hiệu quả nhất. Các sàn giao dịch đều đã cố định thời gian thanh toán funding, do đó, bạn hoàn toàn có thể chủ động  thoát lệnh trước các mốc này để không phải trả phí funding. 
• Theo dõi funding rate trước khi mở vị thế: Nếu funding rate đang dương cao, nghĩa là thị trường đang nghiêng mạnh về phe Long, lúc đó bạn nên cân nhắc mở Short hoặc chờ funding giảm. Ngược lại, nếu funding âm sâu, mở Long có thể giúp bạn vừa hưởng lợi từ biến động giá, vừa được nhận thêm phí.
• Chuyển vị thế sang sàn khác có funding thấp hơn: Funding rate ở các sàn đôi khi có rất khác nhau trong cùng một thời điểm, do đó, việc tìm kiếm các sàn có mức phí phù hợp để mở vị thế cũng là sự lựa chọn để cân nhắc.
• Ưu tiên giao dịch Spot thay vì Futures: Thị trường Spot không áp dụng phí funding, do đó, hãy ưu tiên spot nếu có ý định nắm giữ lệnh lâu dài và không có nhu cầu sử dụng đòn bẩy cao.

6. Cách xem lịch sử phí funding của vị thế mình

Lịch sử phí funding thường được các sàn giao dịch ghi nhận đầy đủ để người dùng theo dõi và rà soát khi có nhu cầu.

Bước 1: Trên sàn BTCC, để xem lịch sử phí funding, bạn cần nhấn vào mục tài sản, sau đó chọn Lịch sử quỹ. Đây sẽ là nơi thể hiện tất cả lãi lỗ danh mục, các khoản phí đã trừ vào ví cá nhân của người dùng trên sàn

Bước 2: Tại phần tìm kiếm, bạn tìm loại giao dịch là Phí funding để hiển thị riêng loại phí này. Bạn cũng có thể xem chi tiết đây là phí funding đối với giao dịch nào và được thu vào thời điểm nào.

7. Cơ hội kiếm lợi nhuận với phí funding

Nếu hiểu rõ cơ chế hoạt động của phí funding, bạn hoàn toàn có thể kiếm được tiền. Chiến lược này sẽ xây dựng một vị thế trung lập, nghĩa là tổng danh mục của bạn không bị ảnh hưởng đáng kể bởi biến động giá, nhưng vẫn đều đặn nhận phí funding từ phe đối lập.

Khi funding rate dương, điều đó cho thấy phần lớn trader đang mở Long và sẵn sàng trả phí để giữ lệnh. Nếu bạn đứng ở phe ngược lại bằng cách mở Short, bạn sẽ được nhận phí funding định kỳ. Để triển khai chiến lược, bạn cần làm theo các bước sau: 

• Xác định các cặp có funding rate dương cao bất thường. Bạn có thể theo dõi các cặp này trên các nền tảng như CoinGlass, Laevitas, hay trực tiếp trong phần Funding Rate của sàn giao dịch (nếu có)
• Khi thấy funding rate dương cao, bạn chỉ cần mở lệnh Short futures đồng thời mua cùng lượng tài sản trên thị trường spot để trung hòa rủi ro giá.

Ví dụ: Funding rate của BTCUSDT đang là +0.05%. Bạn mua 1 BTC trên thị trường spot giá 110.000 USDT và mở vị thế Short 1 BTC Futures. Trong mỗi chu kỳ funding, bạn sẽ nhận 0.05% giá trị vị thế, tương đương 25 USDT. Nếu duy trì 3 kỳ/ngày, bạn có thể nhận 75 USDT/ngày, miễn là funding rate giữ nguyên. Vì bạn vừa Long spot vừa Short futures, biến động giá Bitcoin gần như không ảnh hưởng đến tổng giá trị danh mục, giúp lợi nhuận đến chủ yếu từ phí funding.

Về lý thuyết, chiến lược này áp dụng được trong cả trường hợp funding rate âm, trader sẽ mở vị thế Long futures và bán Spot. Tuy nhiên, nó sẽ yêu cầu bạn cần sở hữu trước đồng coin muốn giao dịch mới có thể thực hiện. Do đó, đây sẽ là chiến lược phổ biến với trường hợp funding rate dương.

• Rủi ro từ chiến lược 

Mặc dù nghe có vẻ khá đơn giản và hiệu quả, nhưng chiến lược này vẫn tiềm ẩn rủi ro. Thứ nhất, Funding rate có thể thay đổi nhanh chóng theo diễn biến thị trường, đặc biệt trong các đợt biến động mạnh hoặc khi có tin tức lớn. Nếu bạn đang nhận phí funding và rate đảo chiều, bạn sẽ phải trả phí ngược lại. 

Thứ hai, việc khớp lệnh chậm hoặc lệch khối lượng có thể khiến bạn chịu rủi ro chênh lệch vị thế. Cuối cùng, phí đóng mở lệnh cũng có thể làm giảm đáng kể lợi nhuận.

 Chính vì vậy, chiến lược săn funding fee chỉ nên áp dụng khi sàn áp dụng phí giao dịch thấp, có đủ vốn để mua Spot và funding rate cao bất thường. 

8. Những câu hỏi thường gặp 

Làm thế nào để tính phí funding trong futures?

Phí funding được tính dựa trên công thức: Funding Fee = Vị thế x Funding Rate. Ví dụ, bạn mở vị thế 10.000 USDT, funding rate là 0.01% thì phí funding là 1 USDT cho mỗi chu kỳ 8 giờ.

Mỗi nhiêu lâu thì phí funding được tính một lần?

Thông thường, các sàn lớn như BTCC, Binance, Bybit, OKX sẽ tính funding mỗi 8 giờ một lần, tức 3 lần mỗi ngày.

Khi nào trader phải trả hoặc nhận phí funding?

Nếu Funding rate dương, phe Long trả phe Short và Funding rate âm thì phe Short trả phe Long. 

Tại sao Long phải trả Short, hoặc Short trả Long?

Mục đích của funding là giữ giá hợp futures gần với giá spot. Khi Long áp đảo, giá futures cao hơn spot nên họ phải trả phí để khuyến khích người Short cân bằng lại thị trường. Ngược lại, khi Short quá đông, họ phải trả phí cho Long.

Sàn nào công bố funding rate rõ ràng?

Hầu hết các sàn lớn như BTCC, Binance, Bybit, OKX, Bitget … đều hiển thị funding rate công khai, có bảng thống kê lịch sử và dự kiến funding sắp tới. 

Phí funding có liên quan đến lãi vay/margin không?

Không. Phí funding không phải là lãi vay. Đây là khoản trao đổi giữa các trader futures, còn lãi vay margin là phí trả cho sàn khi bạn vay tài sản để giao dịch.

Funding rate cao nghĩa là gì với thị trường?

Funding rate cao thể hiện thị trường đang quá nghiêng về một phe, thường là phe Long khi giá tăng mạnh. Đây có thể là dấu hiệu thị trường quá nóng, dễ xuất hiện điều chỉnh hoặc đảo chiều.

Funding rate có thể sử dụng làm tín hiệu thị trường không?

Có. Trader thường dùng funding rate như chỉ báo tâm lý thị trường. Funding dương cao ám chỉ thị trường quá lạc quan nên dễ điều chỉnh giảm. Ngược lại, funding âm sâu ám chỉ thị trường bi quan, có thể sắp bật tăng.

Nếu đóng vị thế trước thời điểm quyết toán có bị tính phí funding không?

Không. Phí funding chỉ áp dụng tại thời điểm chốt funding. Nếu bạn đóng vị thế trước thời điểm đó, bạn sẽ không bị tính hoặc nhận bất kỳ khoản phí funding nào.

Funding rate có ảnh hưởng đến giá coin không?

Ảnh hưởng gián tiếp khi nó khuyến khích trader Long khi funding âm và Short khi funding dương, khiến giá biến động theo.

Funding rate cao có nghĩa là thị trường đang FOMO phải không?

Thường là có, vì lúc này nhiều người Long đòn bẩy cao với kỳ vọng giá tăng.

Vì sao funding rate tăng/giảm mạnh?

Tăng mạnh khi nhiều lệnh Long làm giá futures lớn hơn spot; giảm khi nhiều lệnh Short làm giá futures nhỏ hơn giá spot.