Buterin’den Ethereum’a 10x Hedefi: ’Ölçeklenme Devrimi Geliyor’

Ethereum’un kurucusu Vitalik Buterin, ağın kapasitesini on kat artıracak yeni bir vizyon açıkladı. ’Daha hızlı, daha ucuz, daha yeşil’ vaadiyle Layer 2 çözümlerine odaklanan plan, kripto dünyasında şimdiden dalgalanma yarattı.

Bankacılık sisteminin aksine, Ethereum’un bu hamlesi -elbette- ’işlem ücretlerini düşürme’ sözü veriyor. Ama bu sefer gerçekten olur mu? Kripto balinaları şimdiden pozisyon alıyor.

Ethereum (ETH) kurucu ortağı Vitalik Buterin, 30 Mayıs – 1 Haziran tarihleri arasında düzenlenen ETHGlobal Prag etkinliğinde yaptığı açıklamada, Ethereum’un bir yıl içinde ölçeklenebilirlikte kabaca on katlık bir iyileşme görebileceğini vurguladı.

Bu tarz bir hamle ile Ethereum’un kullanım miktarının çok daha fazla artacağını söyleyen Vitalik Buterin, etkinlik boyunca gelen soruları da cevapladı. İşte Vitalik Buterin’in son konuşması:

Gazeteci: Son birkaç aydır konuşulan Layer 1 (L1) güncellemelerini ne zaman göreceğiz?

Vitalik Buterin: Benim görüşüm, L1’i önümüzdeki bir yıl içinde yaklaşık 10 kat ölçeklendirmemiz gerektiği yönünde. Bu da çoğunlukla gecikmeli işlem yürütme (delayed execution) yoluyla mümkün olacak.

Gazeteci: Neden bir yıl? Neden daha iddialı (daha kısa bir süreyi kast ediyor) olmayalım?

Vitalik Buterin: Aslında bir yıl dahi harika olurdu.

• Bu ölçeklendirme; gecikmeli işlem yürütme, mobil cüzdanlar için erişim listeleri, ağ düzeyinde iyileştirmeler, dağıtık geçmiş verisi depolama gibi konulara dayanıyor — yani zaten konuştuğumuz şeyler.
• Bu aşamadan sonra kısa bir ara vermek iyi olabilir. Bu sayede desantralizasyon (merkezsizlik) özellikleri konusunda gerçekten iyi durumda olup olmadığımızı değerlendirebiliriz. Belki bir hard fork yaparak bazı eksik noktaları toparlamak da mantıklı olur.

Hard fork derken, yeni bir zincir oluşturmak değil, mevcut zincirde bir protokol yükseltmesi yapmaktan bahsediyorum — soft fork değil yani.

• Bu süreçte soyutlama (abstraction), sansür direnci, sanal makine (VM) iyileştirmeleri, protokolün sadeleştirilmesi, SSZ’ye geçiş gibi konuları ele alabiliriz. Tüm bunlar, merkezsizliği tehdit etmeyen ama sistemi daha güçlü kılan adımlar olur.
• Aynı zamanda daha emin adımlarla ilerlemiş oluruz. Ve ZK-EVM’ler yeterince olgunlaştığında — yani gerçekten onlara güvenebilecek duruma geldiğimizde — işte o zaman asıl büyük atılım yapılabilir.
• Benim yaklaşımım bu. Benden daha cesur olanlar da var. Onlar bu “bir nefes alma” adımına inanmıyor ve hemen bugün 1000 kat ölçeklendirmeyi taahhüt etmemiz gerektiğini savunuyorlar. Ben buna katılmıyorum.

Ama genel olarak, güvenli bir şekilde ölçeklenmek için hâlâ çok alanımız olduğunu düşünüyorum.

*Gelişmeler için bizi takip etmeye devam edin!