VİOP Akşam Seansı: Tüm Detaylar ve İşlem Rehberi (2024 Güncel)
- VİOP Akşam Seansı Nedir ve Ne Zaman Başladı?
- Akşam Seansı İşleyiş Esasları Nasıl?
- Hangi Sözleşmelerde Akşam Seansı Var?
- VİOP Akşam Seansı Saatleri Nasıl?
- Akşam Seansında Hangi Emir Türleri Geçerli?
- Akşam Seansı Fiyat Limitleri Nasıl Belirleniyor?
- Kar/Zarar ve Teminat Yönetimi Nasıl İşliyor?
- VİOP Akşam Seansı İçin Pratik İpuçları
- Sık Sorulan Sorular
Borsa İstanbul'un 2020'de hayata geçirdiği VİOP akşam seansı, yatırımcılara uluslararası piyasalarla senkronize işlem yapma fırsatı sunuyor. Bu rehberde akşam seansının işleyiş kurallarından emir türlerine, fiyat limitlerinden teminat yönetimine kadar tüm kritik bilgileri örneklerle açıklıyoruz.
VİOP Akşam Seansı Nedir ve Ne Zaman Başladı?
Borsa İstanbul, 17 Ocak 2020 tarihinde Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) akşam seansı uygulamasını başlattı. Bu hamleyle özellikle BIST 30 endeks vadeli işlemlerinde işlem saatleri 23:00'a kadar uzatılarak:
- Londra ve New York piyasalarıyla eşzamanlı işlem imkanı
- Küresel ekonomik verilere anında tepki verebilme
- Gece saatlerinde risk yönetimi fırsatı
- Asya piyasaları açılmadan pozisyon ayarlama şansı
- Gündüz seansında kaçırılan fırsatları değerlendirme
Akşam Seansı İşleyiş Esasları Nasıl?
VİOP'ta akşam seansı, normal seansın (09:30-18:15) ardından 19:00-23:00 saatleri arasında sürekli müzayede yöntemiyle işliyor. Dikkat çeken kurallar:
- Akşam seansı işlemleri ertesi iş günü takas ediliyor
- Uzlaşma fiyatı hesaplamalarında kullanılmıyor
- Özel işlem bildirimi kabul edilmiyor
- Esnek sözleşme oluşturulamıyor
- Yarım gün işlem yapılan günlerde uygulanmıyor
Hangi Sözleşmelerde Akşam Seansı Var?
Şu anda sadece endeks vadeli işlem sözleşmelerinde akşam seansı uygulanıyor:
| Sözleşme | Kodu |
|---|---|
| BIST 30 Endeks Vadeli İşlem | BIST30 |
| BIST Banka Endeks Vadeli İşlem | XBANK |
| BIST Sanayi Endeks Vadeli İşlem | XUMAL |
| BIST Likit Banka Endeks Vadeli İşlem | XUSBL |
| BIST Banka Dışı Likit 10 Endeks Vadeli İşlem | XUSBD |
VİOP Akşam Seansı Saatleri Nasıl?
Endeks vadeli işlemlerde tam zaman çizelgesi:
- 07:30: Seans öncesi akşam seansı
- 09:30: Sürekli müzayede başlangıcı
- 18:15: Normal seans sonu
- 18:45: Uzlaşma fiyatı belirlenmesi
- 18:50: Akşam seansı hazırlık
- 19:00: Akşam seansı müzayede başlangıcı
- 23:00: Akşam seansı sonu
- 23:15: Günsonu işlemleri
- 23:30: Veri yayını
Akşam Seansında Hangi Emir Türleri Geçerli?
Akşam seansında kullanılabilecek emir türleri ve özellikleri:
- Limit Emir: Belirli fiyattan işlem yapma garantisi
- Günlük Emir: Seans bitiminde otomatik iptal
- Şarta Bağlı Emir: Ön koşul sağlanınca aktifleşme
- Gerçekleşmezse İptal Et (GİE): Kısmi eşleşme sonrası kalanı iptal
- Kalanı İptal Et (KİE): Belirli miktar eşleşmezse tamamen iptal
Önemli not: Piyasa emirleri akşam seansında kullanılamıyor. BTCC analistlerinin gözlemlerine göre, akşam seansında en çok limit ve GİE emirleri tercih ediliyor.
Akşam Seansı Fiyat Limitleri Nasıl Belirleniyor?
Akşam seansı fiyat limitleri, normal seans sonunda belirlenen uzlaşma fiyatının ±%3'ü olarak uygulanıyor. Örneğin:
- Uzlaşma fiyatı: 10.000 puan
- Üst limit: 10.300 puan (%3 artı)
- Alt limit: 9.700 puan (%3 eksi)
CoinGlass verilerine göre, akşam seanslarında fiyat limitlerine ulaşma oranı gündüze kıyasla %40 daha düşük seyrediyor.
Kar/Zarar ve Teminat Yönetimi Nasıl İşliyor?
Akşam seansına özel finansal süreçler:
- Zararlar/prim borçları ertesi iş günü sonunda yansıtılıyor
- Karlar/prim alacakları ertesi iş günü hesaplanıyor
- Teminat tamamlama çağrıları ertesi gün yapılıyor
- Akşam seansında işlem yapmayan hesapların teminatları etkilenmiyor
- Vade sonu işlemlerinde akşam seansı uygulanmıyor
VİOP Akşam Seansı İçin Pratik İpuçları
Tecrübeli yatırımcıların akşam seansı stratejileri:
- Avrupa borsaları kapanışı (18:30) ve ABD açılışını (16:30 TR) takip edin
- Emirlerinize mutlaka "akşam seansı" ibaresi ekleyin
- Gündüz seansı uzlaşma fiyatını referans alın
- Likidite düşük olduğunda emir farkını geniş tutun
- Telefonla emir iptalinde "en iyi gayret" esasını unutmayın
Sık Sorulan Sorular
VİOP akşam seansında işlem ücretleri farklı mı?
Hayır, akşam seansı işlem ücretleri normal seansla aynı oranlarda uygulanıyor. Ancak aracı kurumlar ek komisyon alabiliyor.
Akşam seansı emirleri ertesi güne kalıyor mu?
Hayır, akşam seansı için verilen günlük emirler seans bitiminde otomatik olarak iptal ediliyor.
Akşam seansında volatilite daha mı yüksek?
TradingView verilerine göre, akşam seansında ortalama volatilite gündüze kıyasla %15-20 daha düşük seyrediyor.
VİOP'ta akşam seansı hafta sonları var mı?
Hayır, VİOP akşam seansı sadece hafta içi iş günlerinde (Pazartesi-Cuma) düzenleniyor.
Akşam seansında stop-loss emri verebilir miyim?
Evet, şarta bağlı emir türleriyle stop-loss stratejileri uygulayabilirsiniz.
